
Ekokardiyografide (kısaca eko da denir) ultrasondan (ses ötesi dalgalar)
yararlanılır. Ultrason dalgaları, insan kulağının duyma sınırının ötesinde
bir sestir (18.000 - 20.000 titreşim/sn). Bu ses dalgaları, tüp şeklinde
elle tutulan ve hastanın göğsünde gezdirilen sesi oluşturan duyarlı bir alet
yardımıyla kalbe gönderilir. Ses dalgaları kalp duvarlarından, kaslarından,
kapakçıklardan alete geri döner. Farklı dokular ses dalgalarını farklı
şekillerde yansıtır. Böylece kalpten geri dönen ses dalgaları bilgisayar ile
resme çevrilir ve bu görüntüler monitörden izlendiği gibi istenirse kağıda
da bastırılır.
Eko, kalp hakkında önemli bilgiler veren,
hızlı ve zararı olmayan bir testtir.
Eko ile;
Kalp kapak hastalıkları,
Kalp boşluklarının çapları, büyük olup olmadığı,
Kalp duvarlarının hareketleri, hareket bozukluğu olup olmadığı (kalp damar
hastalıklarında ilgili damarın kanlandırdığı yerlerde duvar hareket
bozuklukları oluşabilir),
Kalp içi basınçlar,
Kalp içi boşluklarda pıhtı (trombüs) araştırılması,
Kalbin kasılma sırasında bir defada attığı kan miktarı ve yüzdesi (İnsan
kalbi kanla dolduktan sonra, kasılma ile içindeki kanın belli bir yüzdesini
atar. Her kalp atışında kalbin damarlara attığı kan yüzdesine "ejeksiyon
fraksiyonu" denir. Normali % 55-70 civarındadır. Yani kalp bir defada
kendine gelen kanın %55-70'ini fırlatabilmektedir.),
araştırılabilir. Kısaca kalp romatizması, kapak hastalıkları, kalp
yetersizliği, kalp krizi, doğumsal kalp hastalıkları gibi bir çok konuda eko
ile değerli bilgiler alınır.
Ekonun avantajları:
Özellikle kalbin kapak ve duvar hareketleri hakkında önemli bilgiler verir,
Bir çok yerde vardır,
Boya, radyoaktif madde, iğne kullanılmaz,
Ağrısızdır ve hasta için zararlı değildir.
Eko'nun dezavantajları ise;
Testi yapan kişinin yeteneği,
test sonuçlarının doğruluk derecesini etkiler. Bazı kişilerde eko
görüntüleri kişinin yapısından dolayı iyi olmaz (kişi ekojenik değildir) ve
yeterli görüntü elde edilemeyebilir. Kalbin bazı kısımları çok iyi
görünmeyebilir.
Ayrıca ilaçla yapılan Stres EKO ile koroner
kalp damarları hakkında, kalp kasının canlılığı hakkında da bilgi
edinilebilir. Renkli Doppler ekokardiyografi ile kalp içi boşluklarının
basınçları, kapak yetmezliklerinin (kaçaklarının) dereceleri, hakkında bilgi
elde edilir.
Bazı durumlarda transözofageal (yemek
borusu yolu ile) eko ile (TEE olarak kısaltılır) daha detaylı bilgi edinmek
gerekebilir. Bu tetkikte boğaz uyuşturularak serçe parmağı kalınlığında bir
hortum yemek borusuna sokularak kalp arka taraftan ve daha yakından detaylı
olarak incelenir.